میزگرد فلسفه دین
15 بازدید
نحوه تهیه : گروهی
محل انتشار : معرفت ) اسفند 1380 - شماره 51 )(11 صفحه - از 6 تا 16)
تعداد شرکت کننده : 0

معرفت: لطفاً به عنوان اولین سؤال بفرمایید در عصر حاضر مهمترین و برجستهترین مباحث مطرح شده در فلسفه دین کدامند؟

دکتر فنایی اشکوری: بسم الله الرحمن الرحیم. پیش از اینکه به مباحث مهم فلسفه دین اشاره نمایم، لازم میدانم توضیح کوتاهی درباره معنای فلسفه دین و جایگاه آن بدهم. فلسفه دین، همانطور که از نامش پیداست، تفکر فلسفی است درباره دین; یعنی موضوع این حوزه از تفکر، دین است و نحوه تفکر و مطالعه، فلسفی و عقلی است. فلسفه دین، در حقیقت یک نوع مطالعه برون دینی در دین است که با مطالعه کلامی دین متمایز است. به طور کلی، سه نوع بحث در مباحث فلسفه دین مطرح میشود: یک دسته از مباحث، تحلیل مفاهیم دینی است که در حقیقت بحثی تصوری است; مثلاً، بحث از معنای خدا در ادیان گوناگون و اینکه آیا خدا یک موجود شخصی است یا موجودی است که فردیت و تشخّص ندارد و یا دارای یک شکل عامّ است ـ آنطور که در پنتئیسم (Pantheism) بحث میشود ـ و مباحثی مانند آن. دسته دیگر از مباحث، تبیین باورهای دینی است; یعنی بحث از اینکه آیا باورهای دینی پشتوانه استدلالی دارند یا خیر؟ در حقیقت، بحث از صدق و کذب و میزان اعتبار باورهای دینی است; مانند بحث از ادلّه وجود خدا که حجم وسیعی از فلسفه دین را به خود اختصاص داده است. دسته سوم از مباحث فلسفه دین، بحثهای طبقه دوم است; برای مثال، بحثهای معرفتشناسی درباره دین، در این دسته جای میگیرند. اینگونه مباحث، نه تحلیل مفاهیم دینی است و نه اثبات و نفی معتقدات دینی، بلکه خودِ معرفت دینی را به عنوان یک معرفت مورد مطالعه قرار میدهد، مانند مباحث مربوط به زبان دین، رابطه عقل و وحی یا علم و دین و تجربه دینی. همه این مباحث، اجزای فلسفه دین هستند و معمولاً متون فلسفه دین تمام این سه بخش را در برمیگیرد. البته بسته به ذوق و علاقه نویسنده، ممکن است روی یک قسمت تأکید بیشتری گردد. برخی از مباحث ممکن است در یک دورهای نسبت به دورهای دیگر رایجتر باشند، ولی همه آنها از اهمیت برخوردارند. ... ادامه در لینک

آدرس اینترنتی